اتحاد و هوشياري :

آري, موضع پيامبرصلى الله عليه و آله و سلم در برابر دشمنان, با توجه به يگانگي و هوشياري مسلمانان, موضعِ دفاع و دفع تجاوز بود, چه اين كه كافران, با مجهز كردن سپاهيان خود, مسلمانان را در مدينه مورد هجوم قرار مي دادند. همان گونه كه در دو جنگِ بدر و اُُحد, اتفاق افتاد؛ چون دشمنان در خارج از مدينه آمادة يورش به مسلمانان بودند و مسلمانان نيز از نيت  آنان آگاه شدند و به همين خاطر در سرزمينِ خود آماده رويارويي با دشمنان شدند. آن گونه كه در دو جنگِ حُنين و خيبر, رخ داد. در هر حال اين كافران بودند كه عليه مسلمانان توطئه مي كردند و آنان را مورد هجوم قرار مي دادند. زماني كه كافران مدينه را محاصره كردند و پيامبرصلى الله عليه و آله و سلم با مقابله خود محاصرة آنان را شكست, به گونه اي كه خود حضرت با حمله به كاروان  بازرگانان مكّه, به نوعي مكّه را, تحتِ محاصره قرار داد, و يا زماني كه كافران در منطقة حنين, گردآمدند و آمادة نبرد با مسلمانان شدند و پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم پي به نيت سوءِ آنان برد آنها را در سرزمينِ خودشان مورد حمله قرار داد و با آنان جنگيد تا سرانجام آنان را از آن جا بيرون راند؛ البته اين درگيري پس از آن كه پند و اندرزها و تهديد هاي پيامبرصلى الله عليه و آله و سلم در آنان مؤثر واقع نشد, به وقوع پيوست. البته بقيه جنگ هاي پيامبرصلى الله عليه و آله و سلم نيز, به همين ترتيب جنبة دفاعي داشت و در تمامي جنگ ها, هر گاه پيامبرصلى الله عليه و آله و سلم مسلمانان را براي جنگ با كافران فرامي خواند مسلمانان آماده دفاع از اسلام مي شدند و با مقاومت شگفت انگيز ضربات دشمنان را تحمل مي كردند, و آنان را از مواضع خويش دور مي كردند و بدينوسيله آنان را از آسيب رساندن  به مسلمانان باز مي داشتند. و اين حوادثي است كه در تاريخ زندگي پيامبرصلى الله عليه و آله و سلم اتفاق افتاده و تا آن جايي كه كلام الاهي ) وردّ الله الذين كفروا بغيظهم, لم ينالوا خيراً(1 در مورد آنان تحقق يافت.

بي شك همة اين پيروزي ها, پيشرفت ها و موفقيت ها در سايه پيروي مسلمانان از قوانين حكيمانة اسلام بود كه آنان را, به يگانگي و بيداري و فرمان برداري از پيامبر گرامي شان امر نموده بود. پيامبري كه احكام اسلام را مو به مو, تطبيق مي نمود و آن را به طور دقيق و كامل إجرا مي كرد.