در گذشته ارزانى همه جا رواج داشت و تا شروع جنگ جهانى دوّم از گرانى خبرى نبود.

ارزانى اصل هميشگى مردم بود، مثلا نان هر عدد يك فلس تا نيم فلس و هريك از دويست و پنجاه گرم بيشتر بود.

واحدهاى وزن اوقيه بيشتر از يك كيلو، حقّه بيشتر از چهار كيلو بود، تخم مرغ هشت عدد به چهار فلس و گاهى شش عدد به چهار فلس خريدارى مىشد، روغن هر شانزده كيلو ربع دينار يا دويست و پنجاه فلس گوشت گوسفند تازه هركيلو بيست و چهار فلس و مرغ چاق زنده هركدام بيست و پنج فلس و گاهى به بيست فلس نيز مىرسيد.

بهترين نوع برنج كه عنبر نام داشت هرگونى صدكيلوئى ربع دينار ارزش داشت، هر كيلو نمك معدنى كه زنان از معدن نزديك كربلا مىآوردند يك فلس قيمت داشت.

در گرمابه عمومى براى غسل يك نفر يك فلس و براى كيسه كشى و كارهاى ديگر چهار فلس مىگرفتند.

كرايه ماشين بين كربلا و نجف پانزده تا بيست فلس بود، كرايه ماشينهاى بزرگ در اين فاصله ده فلس بود و گاهى كمتر مىشد.

ميوه بسيار ارزان بود، هر (وزنه) هنداونه ـ هر وزنه بيشتر از صدكيلو بود ـ به ربع دينار وگاهى نصف دينار، همينطور انار، انگور، خربزه، بِه، و ميوه هاى ديگر كه خيلى ارزان بود.

ساير احتياجات و لوازمات نيز بسيار ارزان بود بطورى كه خانه اى را در يك سال به سه دينار اجاره نموده و سكونت داشتيم و مالكين به والد من اصرار مىكردند كه اين خانه را به بيست و چهار دينار بخرد ولى ايشان نمىپذيرفت.

من تصوّر نمىكنم كه گرانى امروز از زيادى پول نقد باشد و در بعضى از كتابهاى اقتصاد خود آورده ام كه گرانى با نقد برابر نيست و از آن بيشتر مىباشد.

مثلا: اگر مزدها صد برابر شود گرانى دويست برابر مىشود به همين مناسبت در جهان امروز بيش از هزار ميليون گرسنه وجود دارد و هر سال بيش از پنجاه ميليون كودك از گرسنگى مىميرند و غذا و دارو و ساير احتياجات زندگى را ندارند، علت اول اين مسئله نتيجهٴ مادّه پرستى جديد است كه سبب اين همه گرانى شده، مقدار زيادى از ثروت مملكت براى اسلحه و موّاد مخرّب و ويرانگر مصرف مىشود.

علّت دوّم اسراف و زياده روى و تجمل پرستى مردمان مىباشد.

و علّت سوّم زياد شدن كارمندان دولت مىباشد كه كار توليدى ندارند و حقوق مىگيرند.

علّت چهارم اين است كه مردم عادت كرده اند لوازم تجمّلى و زايد را به قيمتهاى گزاف بخرند، در نتيجه قيمتها روز به روز بالا مىرود و بيشتر از نصف مردمان جهان نمىتوانند لوازم اوّليه و ضرورى خود را فراهم سازند و همه اينها بدين سبب است كه حكومتهاى ستمگر و منحرف امور مردم را بدست گرفته اند مانند حكومت هاى امپرياليست، كمونيست، اشتراكى كه در بعضى ازكتابهاى خود شرح داده ام.