شب بيست و هشتم ـ مبحث فقهى
|
در شب هاى ماه
مبارك رمضان، طلاب، علما و فضلاى حوزه علميه،
شخصيت هاى گوناگون و عموم مؤمنان در بيت مرجع
عالى قدر در شهر مقدس قم حضور به هم مى رسانند
و در خلال ديدار با ايشان، درباره مسائل علمى،
فقهى، تاريخى و فرهنگى سخن به ميان مى آورند و
آية الله العظمى سيد صادق
شيرازى نيز ضمن شركت در اين گفتگوها ديدگاه
هاى ارزشمندشان را ابراز مى دارند. |
بسم الله الرحمن
الرحيم

در اين شب حضرت آية الله
العظمی شيرازی درباره زکات فطره، اين سؤال را مطرح کردند
که: زکات فطره کدام ميهمان بر ميزبان واجب است؟ آيا ميهمان
بر کسانی اطلاق می شود که به خانه ميزبان وارد شده، افطار
می کنند وسپس آن جا را ترک می گويند؟ يا کسی ميهمان است که
بر صاحب خانه وارد می شود؟
ايشان در پاسخ فرمودند: مورد دوم صحيح است، چراکه ملاک در
تعيين ميهمان، عرف است ودليل ما بر قول دوم «انصراف» است،
بدين معنا که اگر در زمان پيشوايان معصوم عليهم السلام کسی
را ميهمان می خواندند، ذهن به معنای اول انصراف نداشت. حال
اگر درباره وجوب زکات فطره کسی بر ديگری شک کنيم، اصل عدم
وجوب فطره است.
مرجع عالی قدر در ادامه به مناسبت موضوع مورد بحث، ضمن
بيان نقل های تاريخی، از جمله ماجرای فراخوان امام صادق
عليه السلام توسط منصور دوانيقی واين که مزدوران منصور،
امام عليه السلام را نيمه شب وبر خلاف ميل آن حضرت، به قصر
منصور بردند، آيا در چنين حالتی امام عليه السلام ميهمان
خوانده می شود؟
ايشان در اين باره گفتند: همچنين روايت شده است که رسول
خدا صلّی الله عليه وآله در خانه بودند که «عبدالله بن
اُبی بن سَلول» اجازه ورود خواست. پيامبر صلّی الله عليه
وآله فرمودند: بد هم قبيله ای است. به او اجازه ورود بدهيد
وچون عبدالله وارد شد، پيامبر صلّی الله عليه وآله با چهره
گشاده او را [در جايی در خور ميهمان] نشاندند. هنگامی که
عبدالله محضر پيامبر صلّی الله عليه وآله را ترک کرد،
عايشه به حضرت گفت: ای رسول خدا، درباره او چنان سخن گفتی
وبه هنگام پذيرايی آن گونه عمل کردی!
پيامبر صلّی الله عليه وآله فرمودند: ای عايشه، بد
[فرجام]ترين مردم در قيامت کسی است که [در دنيا] به جهت
ايمن ماندن از گزندش او را گرامی دارند».(1)
آخرين سؤالی که در اين جلسه مطرح شد اين بود: شخصی در تمام
عمر نماز نخوانده وروزه نگرفته واکنون در کهنسالی نمی
تواند خود نماز وروزه اش را قضا کند. چنين فردی می تواند
در زمان حيات خود نايب بگيرد؟
مرجع عالی قدر در پاسخ فرمودند: اين امر خلاف ظاهر ادله
است واو بايد وصيت کند تا پس از مرگش نماز وروزه او را قضا
کنند، اما در مورد حج، نصّ خاص وجود دارد.
1. بحار الانوار، ج 72، ص
401، باب التقية والمداراة.
|